Konkurs MSiT i KZ LZS – historia

Po 16 latach organizowania konkursu „Na najlepszą inicjatywę z zakresu upowszechniania kultury fizycznej i sportu wśród dzieci i młodzieży ze środowiska wiejskiego” projekt ten przeszedł do historii. Ostatni konkurs został zorganizowany w 2024 roku. Przez te 16 lat zgłoszono do niego 1120 projektów, a ilość uczestników przekroczyła zdecydowanie pół miliona osób!

Od 2009 do 2012 roku Krajowe Zrzeszenie LZS wspólnie z zrzeszeniami wojewódzkimi organizowało ten  konkurs jako zadanie z zakresu  promocji sportu dzieci i młodzieży w ramach programu „Sport Wszystkich Dzieci”, a od 2013 roku z zakresu upowszechniania sportu różnych grup społecznych i środowiskowych „Sport dla Wszystkich”.

Celem konkursu było m.in.: promowanie działań sprzyjających lepszemu wykorzystaniu istniejącej gminnej bazy sportowej, przeciwdziałanie poprzez sport zjawiskom agresji i patologii wśród dzieci i młodzieży, poszerzenie zakresu i form współpracy władz samorządowych szczebla gminnego i organizacji pozarządowych na rzecz aktywizacji sportowej społeczności lokalnych.

Konkurs był dwuszczeblowy – najpierw jego uczestnicy zgłaszali swoje inicjatywy do wojewódzkich zrzeszeń, tam specjalnie powołana komisja je oceniała i wybierała 2 najlepsze. Następnie Komisja Krajowa  szeregowała je od miejsca pierwszego do 32. Tak było do 2015 roku. W 2015 roku zmieniono regulamin – do finału można było zgłaszać po trzy projekty z województwa, ale nagród dla najlepszych było tylko 20. W 2016 roku ponownie powrócono do dwóch projektów z województwa, ale w finale nagrodzonych zostało już tylko 16 inicjatyw – po jednej z każdego województwa.

W konkursie mogły uczestniczyć jednostki z osobowością prawną, prowadzące statutową działalność w zakresie upowszechniania sportu wśród dzieci i młodzieży: kluby sportowe (np. UKS, ULKS, ULPKS, LKS,) stowarzyszenia sportowe i związki stowarzyszeń sportowych szczebla gminnego, niekoniecznie będące członkami LZS.

Pierwszy konkurs odbył się w 2009 roku i nosił nazwę: Konkurs „Karol” – na najlepszą inicjatywę z zakresu upowszechniania kultury fizycznej i sportu wśród dzieci i młodzieży ze środowiska wiejskiego. Konkurs oparty był o przesłanie Jana Pawła II skierowana do ludzi sportu – Sport to zdrowie, ale także szkoła życia wyrabiająca osobisty charakter i ucząca wspólnego działania. Zgłosiło się wtedy do niego 164 uczestników z całej Polski, którzy zorganizowali  541 imprez sportowo-rekreacyjnych. Wzięło w nich udział ponad 100 tysięcy osób. Nagrodzono 32 inicjatywy, zwycięzca otrzymał czek w wysokości 35 tys. złotych na zakup sprzętu sportowego, pozostali uczestnicy mniejsze sumy.

W 2010 roku do konkursu, który nosił już tylko nazwę „Na najlepszą inicjatywę z zakresu upowszechniania kultury fizycznej i sportu wśród dzieci i młodzieży ze środowiska wiejskiego”, choć powszechnie mówiono o nim „Karol”, zgłoszono 106 inicjatyw sportowych, rekreacyjnych i turystycznych. W sumie zorganizowali oni ponad 100 imprez, w których udział wzięło ponad 70 tysięcy osób. Ponownie nagrodzono 32 inicjatywy, a zwycięzca otrzymał w nagrodę 15 tys. złotych, pozostali laureaci też otrzymali nagrody na zakup sprzętu sportowego.

W regulaminie konkursu na rok 2011 wprowadzono zmiany. W konkursie nie mogli uczestniczyć laureaci centralni z  poprzednich edycji przez okres 3 lat. Zabroniono też zgłaszania do konkursu cykli imprez sportowych. W tym roku na konkurs wpłynęły 94 zgłoszenia. Ich organizatorzy przygotowali imprezy, w których wzięło udział ponad 40 tysięcy osób. Laureaci otrzymali czeki na zakup sprzętu sportowego.

W 2012 roku konkurs odbył się pod nazwą ,,Obierz kurs na Orlika”. Tym razem organizatorzy konkursu preferowali imprezy, które szczególny nacisk kładły na aktywność rodzinną oraz osób starszych. Miało to związek z obchodzonym w 2012 roku Europejskim Rokiem Aktywności Osób Starszych i Solidarności Międzypokoleniowej 2012. Premiowane były przede wszystkim imprezy zorganizowane na ,,Orlikach”. Zgłoszono  91 inicjatyw. Finaliści konkursu zorganizowali imprezy dla ponad 15,5 tys. osób (w tym ponad 7 tysięcy osób spotkało się na ,,Orlikach”). Ponownie nagrodzono 32 inicjatywy.

Pią­ta edy­cja Kon­kur­su (2013) od­by­ła się pod ha­słem „Or­lik dla Wszyst­kich”. Do kon­kur­su zgło­szo­no 77 ini­cja­tyw (w im­pre­zach spor­to­wych uczest­ni­czy­ło ok. 33 ty­się­cy osób). Fi­na­li­ści kon­kur­su zor­ga­ni­zo­wa­li im­pre­zy dla po­nad 15 tys. osób (w tym po­nad 10 ty­się­cy osób spo­tka­ło się na Or­li­kach). Ponownie nagrodzono 32 inicjatywy.

W 2014 w konkursie preferowane były imprezy, pokazujące, że sport łączy pokolenia, a jego hasło brzmiało „Sportowa Gwiazda”. Zgłoszono 98 inicjatyw, finaliści zorganizowali imprezy sportowe dla ponad 15 tysięcy uczestników. Nagrodzono 32 inicjatywy

W 2015 roku konkurs nieco zmienił nazwę, która brzmiała teraz „Inicjowanie powszechnej aktywności fizycznej poprzez wyróżnienie najlepszych projektów realizowanych w środowisku wiejskim”. Wprowadzono też do konkursu zmiany – zwiększono do 3 ilości projektów, które mogą do finału centralnego zgłosić Komisje Wojewódzkie oraz to, że zostanie nagrodzonych tylko 20 projektów, pozostałe, które trafią do finału centralnego otrzymają wyróżnienia honorowe w postaci okolicznościowych statuetek. Jury zdecydowało, że takich klubów było 16. Do konkursu  zgłoszono w sumie 89 inicjatyw sportowych, w których udział wzięło ponad 42 tysiące osób.

Od 2016 roku konkurs nosi tytuł „Promowanie aktywności fizycznej i sportu dla wszystkich poprzez wyróżnienie najlepszych projektów realizowanych w środowisku wiejskim”. Postanowiono także nagrodzić finansowo (zakup sprzętu) tylko 10 projektów, które dotrą do finału, ale finalistów mogło być więcej. Organizatorzy zgłosili do konkursu 50 projektów, w których zaplanowali udział ponad 20 tysięcy osób. Do finału dotarło 17 projektów. W tym też roku po raz ostatni spotkanie finalistów i podsumowanie konkursu odbyło się w Warszawie.

W 2017 roku ponownie zmieniono regulamin. Do konkursu zgłoszono 38 projektów, w których udział brało ponad 12 tysięcy osób. Nagrodzono po jednym projekcie z każdego województwa. Nagrodą dla finalistów był udział w imprezie sportowo-rekreacyjnej, która odbyła się w grudniu w Uniejowie. Finalistą wręczono pamiątkowe statuetki. I od tego momentu w kolejnych konkursach nagrodą jest właśnie udział w imprezie sportowo-rekreacyjnej.

W 2018 roku do konkursu zgłoszono 48 projektów, w których udział wzięło ponad 16,5 tysiąca osób. Nagrodą dla finalistów – po jednym z każdego województwa – ponownie był udział w imprezie sportowo-turystycznej, która odbyła się w grudniu w Uniejowie.

W 2019 roku organizatorzy zgłosili do konkursy 44 projekty, w finale znalazło się 16 – po jednym z każdego województwa. Impreza sportowo-rekreacyjna dla finalistów odbyła się podobnie jak w poprzednim roku w grudniu w Uniejowie.

W 2020 roku zgłoszono 41 projektów. Komisji Krajowa, postanowiła, że w tym roku ze względu na wyjątkową sytuację w kraju (pandemia covid) przyzna wszystkim 16 finalistom równorzędne wyróżnienia. Impreza sportowo-rekreacyjna, odbyła się on-line, a jej efekty można było zobaczyć na naszym Facebook’u i stronie www.lzs.pl.

W 2021 roku zgłoszono 43 projekty. Krajowa Komisja Konkursowa postanowiła uszeregować 8 projektów według miejsc (decydowała ilość punktów), pozostałym 8 przyznać równorzędne 9 miejsce (różnica w punktacji tych kolejnych 8 projektów była niewielka). Podsumowanie konkursu odbyło się w grudniu w Uniejowie.

W 2022 roku do konkursu zgłoszono 40 projektów z 16 województw, w których udział wzięło ponad 10 tysięcy osób. Nagrodzono 16 projektów – po jednym z każdego województwa. Impreza sportowo-rekreacyjna i wręczenie nagród odbyło się w grudniu w Białowieży.

W 2023 roku do konkursu zgłoszono 52 projekty z 16 województw, w których udział wzięło ponad 16 tysięcy osób. Nagrodzono jak zwykle 16 projektów. Laureaci spotkali się na imprezie sportowo-rekreacyjnej i podsumowaniu w grudniu w Ostródzie.

W 2024 roku do konkursu zgłoszono 45 projektów, w których uczestniczyło ponad 12 tysięcy osób. Nagrodzono 16 z nich – po jednym z każdego województwa. Impreza sportowo-turystyczna dla laureatów tym razem odbyła się w grudniu w Supraślu.

Jakie imprezy organizowali uczestnicy konkursu? Pikniki rodzinne, festyny, turnieje piłkarskie, siatkarskie, tenisa stołowego, koszykówki ulicznej, piłki siatkowej plażowej, biegi przełajowe, zawody dla osób niepełnosprawnych, rajdy rowerowe i piesze, turnieje wsi i gmin. Zawodnicy biegali, skakali, chodzili w płetwach, rzucali wałkiem, podnosili ciężarki, piłowali drewno, czołgali się w foliowych tunelach, skakali na piłce, strzelali z wiatrówki i łuku, jeździli konno. Jedne imprezy były kameralne, jeśli tak można określić zawody czy festyny na 150 osób, największe gromadziły kilka tysięcy osób. Były też cykle imprez i te łącznie gromadziły nawet 10 tysięcy uczestników i kibiców. Bogactwo form było niesamowite, a inwencja organizatorów przeogromna. Konkurs wyzwolił w działaczach  zrzeszonych w różnych ogniwach Ludowych Zespołów Sportowych sporą energię. W organizację każdej niemal imprezy włączyły się samorządy lokalne, bez ich pomocy wiele cennych sportowych inicjatyw nie ujrzałoby światła dziennego. Organizatorów należy także pochwalić za to, że przygotowali znakomite sprawozdania obrazujące ogrom ich pracy – wszystko było świetnie udokumentowane w postaci zdjęć i filmów. Zadbano także o nagłośnienie wielu imprez w lokalnej, a nawet ogólnopolskiej prasie, radio i telewizji.

Jednak coś się kończy, a coś zaczyna. Organizatorzy – MSiT oraz KZ LZS – doszli do wniosku, że formuła tego wydarzenia się wyczerpała. Pora na inne.

Najlepsze trzy inicjatywy w poszczególnych latach:

2009

  1. Gminne Zrzeszenie LZS w Ełku, woj. warmińsko-mazurskie
  2. Parafialny Klub Sportowy „Olimpijczyk” Gilowice, woj. śląskie
  3. Uczniowski Klub Sportowy „Start” Szczurowa, woj. małopolskie

2010

  1. Gminne Zrzeszenie LZS Ostrów Wielkopolski, woj. wielkopolskie
  2. ULKS „Bałtyk” Dziwnów, woj. zachodniopomorskie
  3. LKS „Lubusz” Słubice, woj. lubuskie

2011

  1. Stowarzyszenie FSL – Aktywni dla Powiatu, Słubice, woj. lubuskie
  2. LKS Grodzisko, Raciechowice, woj. małopolskie
  3. Stowarzyszenie Turystyczno-Sportowe „Pomerania” Szczecinek, woj. zachodniopomorskie

2012

  1. Uczniowski Klub Sportowy „Olimpia” Bobolice, woj. zachodniopomorskie
  2. Ludowy Uczniowski Klub Sportowy Gilowice, woj. śląskie
  3. Ludowy Uczniowski Klub Sportowy „Athletic” Wola Krzysztoporska, woj. łódzkie

2013

  1. Ludowy Klub Sportowy „Hilltop” Wiśniowa-Osieczany, woj. małopolskie
  2. Ludowy Uczniowski Klub Sportowy „Ziemia Lubińska” Czerniec, woj. dolnośląskie
  3. Międzyszkolny Uczniowski Klub Sportowy „Gwarek Wilków” Wilków Osiedle, woj. dolnośląskie

2014

  1. Ludowy Uczniowski Klub Sportowy „Gryf” Bujny, woj. łódzkie
  2. Stowarzyszenie sportowe LKS „Fortuna” Obora, woj. dolnośląskie
  3. GLKS „Granica” Lubycza Królewska, woj. lubelskie

2015

  1. Gminne Zrzeszenie LZS Wola Krzysztoporska, woj. łódzkie
  2. LKS „Olimpia” Strzyżewko, woj. wielkopolskie
  3. MLKS „Rakowice”, Rakowice Wielkie, woj. dolnośląskie

2016

  1. ULKS „Wojbórz”, Wojbórz, woj. dolnośląskie
  2. LKS „Kłos” Olkusz, woj. małopolskie
  3. LKS Burzyn, woj. małopolskie

2017 rok

  1. LUKS „Gryf” Bujny, woj. łódzkie
  2. UMKS „Zryw” Wolsztyn, woj. wielkopolskie
  3. LKS „Hucina” w Hucinie Staszówce, woj. podkarpackie

2018 rok

  1. LKS „Orkan” Ostrzeszów, woj. wielkopolskie
  2. LKS „Lubusz” Słubice, woj. lubuskie
  3. – 4. Gminne Zrzeszenie LZS w Woli Krzysztoporskiej, woj. łódzkie i LUKS „Bałtyk” Dziwnów,
    woj. zachodniopomorskie

2019 rok

  1. AKS Piotrków Trybunalski, woj. łódzkie
  2. UKS Pro-Integracja Wolsztyn, woj. wielkopolskie
  3. L-UKS „Trops” w Goleszynie, woj. mazowieckie

2020 rok

16 finalistów (po jednym z każdego województwa) otrzymało równorzędne wyróżnienia, a impreza sportowo-rekreacyjna, będąca nagrodą dla uczestników odbyła się ze względu na trwającą pandemię on-line.

2021 rok

  1. LKS „Markam” Wiśniowa-Osieczany, woj. małopolskie
  2. LKS „Ciężkowianka” Jaworzno, woj. śląskie
  3. LKS „Ina” Ińsko, woj. zachodniopomorskie

2022

  1. LKS „Kłos” Olkusz, woj. małopolskie
  2. WLKS Nowe Iganie, woj. mazowieckie
  3. LZS „Tarchalanka” Tarchały, woj. wielkopolskie

2023

  1. LUKS „Trops” Goleszyn, woj. mazowieckie
  2. LUKS „Gryf” Bujny, woj. łódzkie
  3. UKS „Sokół” Wielkie Rychnowo, woj. kujawsko-pomorskie

2024

  1. LKS „Biali” Biały Dunajec, woj. małopolskie
  2. LZS SKF TOR Dobrzeń Wielki, woj. opolskie
  3. Stowarzyszenie Młodych Wielkopolan, woj. wielkopolskie

Przejdź do treści