
W dniach 7-9 listopada w Zakopanem odbył się po raz czterdziesty drugi Finał Centralny Ogólnopolskiej Olimpiady Wiedzy Turystyczno-Krajoznawczej LZS, tym roku pn. „Polska – Unia Europejska – Francja”. Organizatorami Olimpiady było Krajowe Zrzeszenie LZS przy współudziale Małopolskiego Zrzeszenia LZS. Finał zorganizowano ze środków Ministerstwa Sportu i Turystyki w ramach zadania „Aktywna Wieś”. W olimpiadzie wzięli udział przedstawiciele 28 powiatów z 15 województw (zabrakło tylko woj. lubuskiego) – łącznie 190 osób, w tym osoby towarzyszące, opiekunowie, zaproszeni goście, władze RG KZ LZS oraz organizatorzy, obsługa sędziowska, medyczna i wolontariusze.

Gośćmi finału centralnego było liczne grono władz Krajowego Zrzeszenia LZS. Obecni byli: prezes RG KZ LZS Mieczysław Kazimierz Baszko, wiceprezesi Jacek Kucybała, Józef Poterucha, Krzysztof Piasek, Anna Kocińska-Scholz – skarbnik Zarządu, członkowie Zarządu Andrzej Cywiński i Jerzy Kula,członkowie Rady Głównej – Mirosław Adam Orliński, poseł na Sejm RP, przewodniczący Mazowieckiego Zrzeszenia LZS, Jacek Staniewski, wiceprzewodniczący Śląskiego Wojewódzkiego Zrzeszenia LZS oraz prezesi wojewódzkich Zrzeszeń: Jarosław Rzepa, poseł na Sejm RP, prezes Zachodniopomorskiego Zrzeszenia LZS, Jolanta Bernatowicz, przewodnicząca Podlaskiego Zrzeszenia LZS, Piotr Jankowski, przewodniczący Wielkopolskiego Zrzeszenia LZS, Andrzej Wojtanowicz, prezes Śląskiego Wojewódzkiego Zrzeszenia LZS, a także Katarzyna Choroś, przewodnicząca GKR RG KZ LZS oraz członkowie komisji, w tym reprezentujący Wojewódzkie Zrzeszenie LZS w Łodzi, wiceprzewodniczący Zdzisław Wawrzewski. Swoją obecnością zaszczycili nas również: Jacek Jasion, doradca Ministra Sportu i Turystyki i Grażyna Felczak, przedstawicielka MSiT, od lat „zafascynowana” naszą olimpiadą. W tym roku gośćmi specjalnymi byli: Andrzej Gąsienica, reprezentant kraju w kombinacji norweskiej i skokach narciarskich, obecnie trener, któremu towarzyszył znakomity skoczek narciarski Klemens Joniak z LKS Poroniec Poronin, m.in. podwójny drużynowy medalista mistrzostw świata juniorów (2023 – srebro, 2024 brąz). Zaczął przygodę ze skokami w wieku 7 lat, obecnie jest członkiem Kadry B PZN, jego pasją poza sportową jest rzeźbienie w drewnie (nasi goście rywalizował z uczestnikami w zawodach rekreacyjno-sportowych). Na otwarcie przybył także Marcin Gandera, wójt gminy Biały Dunajec, na terenie której od 30 lat odbywa się inna nasza ogólnopolska impreza – Podhalański Rajd Narciarski. Ponadto obecnie też byli: Grzegorz Supiński, dyrektor COS CIS w Mielnie, Beata Giera,dyrektor Biura KZ LZS w Warszawie, Dorota Borzycka, główna księgowa KZ LZS, Wojciech Kudlik,kierownik Rządowego Programu KLUB. Gościem honorowym był Tadeusz Rożej, który przez wiele lat prowadził ścisły finał naszej olimpiady. Nad całością imprezy czuwali pracownicy biura KZ LZS i liczni wolontariusze.

Na finał składały się jak zwykle eliminacje pisemne w formie testu zawierającego 60 pytań z zakresu wiedzy turystyczno-krajoznawczej o Polsce, Francji, historii sportu polskiego, wiedzy o Unii Europejskiej oraz eliminacje sportowe w 5 konkurencjach sportowo-rekreacyjnych. Sześciu uczestników, którzy łącznie zdobyli najwięcej punktów awansowało do finału ścisłego.
W teście wiedzy najwięcej punktów zdobył Paweł Lewiak z woj. łódzkiego, drugi wynik uzyskał Maciej Kwiatek z woj. lubelskiego, trzeci Marek Wolski z woj. kujawsko-pomorskiego, czwarty Michał Lewiak z woj. łódzkiego, piąty Piotr Rostkowski z woj. dolnośląskiego i szósty Tomasz Gotowała z woj. zachodniopomorskiego. Wszyscy uczestnicy pisali test w sali konferencyjnej CKR Geovita. Ośrodek Geovita, znajdujący się w zacisznym południowym stoku Antałówki, z którego okien rozciąga się malowniczy widok na Giewont i panoramę Tatr już po raz drugi był miejscem „sztabu” olimpiady.

Konkurencje rekreacyjno-sportowe tym razem rozegrane zostały na hali sportowej Zespołu Szkół Mistrzostwa Sportowego im. Stanisława Marusarza przy ul. Droga do Olczy 26. W strzałach na bramkę rodem z unihokeja najlepsza okazała się Katarzyna Malanowska z woj. mazowieckiego, zostając „królem strzelców”; rzut lotką do tarczy (dart) wygrał Tomasz Gotowała z woj. zachodniopomorskiego; w rzucie piłką do kosza najlepszy był Igor Jagiełło z woj. lubelskiego; tor przeszkód najszybciej i bezbłędnie pokonała Oliwia Kuligowska z woj. mazowieckiego (drugie miejsce zajął nasz gość trener Andrzej Gąsienica); w biegu po podkładce najlepszy był Arek Celej z woj. lubelskiego.

W sumie sklasyfikowanych zostało 155 zawodników i zawodniczek. Do ścisłego finału zakwalifikowali się zawodnicy, którzy najlepiej napisali test, czyli w następującej kolejności po zmaganiach sportowych: Paweł Lewiak, Maciej Kwiatek, Michał Lewiak, Marek Wolski, Tomasz Gotowała i Piotr Rostkowski. Poza Maciejem Kwiatkiem do finalnej rozgrywki przystąpiło pięciu ubiegłorocznych finalistów. W decydującej rozgrywce każdy z uczestników odpowiadał na 10 pytań – po trzy pytania z Polski i Francji, po dwa z Unii Europejskiej i sportu.

Zwycięzcą 42. Ogólnopolskiej Olimpiady Wiedzy Turystyczno-Krajoznawczej LZS został Paweł Lewiak, przedstawiciel woj. łódzkiego. Drugie miejsce zajął Piotr Rostkowski z woj. dolnośląskiego, trzecie Tomasz Gotowała z woj. zachodniopomorskiego, czwarte Marek Wolski z woj. kujawsko-pomorskiego, piąte Michał Lewiak, z woj. łódzkiego, szóste Maciej Kwiatek z woj. lubelskiego. O kolejności miejsc 3-5 decydowała dogrywka. Trzech zawodników odpowiadało na jedno pytanie (odpowiedzi pisemne), a brzmiało ono następująco: Najdłuższym molem w Polsce jest to w Sopocie, liczy obecnie 511,5 metra. Molo zbudowano w 1827 roku, ile wówczas miało metrów? Jaka była prawidłowa odpowiedź? Zachęcamy do samodzielnego znalezienia odpowiedzi!
Finał w części sportowej i konferansjerkę prowadził Robert Marszałkowski z Kujawsko-Pomorskiego Zrzeszenia LZS w Toruniu, sędzią głównym była Elżbieta Skalimowska, wiceprzewodnicząca Podlaskiego Zrzeszenia LZS, która zachwyciła wszystkich ubierając się w barwy Francji – biały, niebieski, czerwony, których najmocniejszym akcentem był granatowy berecik z piórami, sędziami pomocniczymi Maria Glazik, działaczka LZS z woj. kujawsko-pomorskiego i Iwona Derlatka, autorka wszystkich konkursowych pytań.


Finalistom wręczono nagrody indywidualne w postaci voucherów do sieci sklepów w kwotach 500 zł i 400 zł za II i III miejsce i po 200 zł za miejsca IV-VI. Za I miejsce Paweł Lewiak otrzymał voucher podarunkowy na pobyt 2 osób w Ośrodku KZ LZS w Mielnie. Wszyscy uczestnicy otrzymali przypinki, maskotki, foldery i koszulki okolicznościowe. Zwycięzcy konkurencji sportowych otrzymali medale.
Osiem najlepszych powiatów otrzymało puchary i dyplomy – wygrał pow. łódzki wschodni, drugie miejsca zajął pow. jeleniogórski, trzecie – szczeciński, czwarte – tucholski, piąte – puławski, szóste – gdański, siódme – białostocki, ósme – pińczowski. Dyplomami i pucharami nagrodzono także wszystkie województwa, mające swoich przedstawicieli w olimpiadzie – w tej klasyfikacji najlepsze okazało się województwo łódzkie przed dolnośląskim, lubelskim, pomorskim, świętokrzyskim i podkarpackim. Klasyfikację rodzin wygrała rodzina Lewiaków, przed rodziną Wolskich i rodziną Gotowałów. Najlepszym uczestnikiem olimpiady w kategorii wiekowej do 18 lat została Hanna Binkowska z woj. wielkopolskiego. Nagrodę specjalną otrzymała Marcelinka Gotowała – za pomoc sędziom w konkurencjach sportowych.

Po raz drugi w historii olimpiady odbył się konkurs dla publiczności z nagrodami. Przygotowano 10 zdjęć różnych obiektów turystycznych i krajoznawczych w Polsce i w Europie (np. Muzeum Robotów w Mosznej, Kanał Koryncki, Osiedle Nikiszowiec w Katowicach, Casa Balto w Barcelonie), prezentowanych na ekranie w przerwie i na zakończenie finału ścisłego. Zwycięzcy konkursu otrzymali w nagrodę okolicznościowe kubeczki.

Ukazała się również książka napisana przez Iwonę Derlatkę pt. „40 Lat Ogólnopolskiej Olimpiady Wiedzy Turystyczno-Krajoznawczej LZS”. Książkę w wersji tradycyjnej otrzymały reprezentacje powiatowe, zwycięzcy olimpiady, goście oraz wybrane osoby opisane w książce (laureaci, organizatorzy itp.). Wkrótce książka będzie dostępna także w wersji elektronicznej na stronie KZ LZS.
W reprezentacji województwa lubelskiego startował Szymon Stosio, który zrobił na sali sportowej kilka zdjęć z drona. Szymon zawodowo zajmuje się organizowaniem gier miejskich, terenowych i integracyjnych (można je obejrzeć na YouTube) i ma w tym spore doświadczenie. Z uwagą wsłuchaliśmy się w jego rady i propozycje urozmaicenia naszej olimpiady, a może i innych imprez turystycznych.

I jeszcze jedna rzecz. Na zakończenie wręczania nagród głos zabrał Michał Lewiak, który zaapelował do opiekunów, nauczycieli i samych uczestników, by pogłębiali swoją widzę, gdy ich pasją są podróże i chęć poznawania Polski i świata i starali się zająć miejsce za finałowym stołem. Siedzenie za nim to naprawdę satysfakcja i nagroda za naukę i wiedzę. Przyłączamy się do tego apelu!
Do zobaczenia za rok!
Fot. Zdjęcia z drona Szymon Stosio, inne Grzegorz Garbaciak i Biuro KZ LZS

Impreza dofinansowana przez Ministerstwo Sportu i Turystyki